Old Georgian phrases and sentences 50 (Mart. ʿAbd al-Masīḥ 22.1-3)   Leave a comment

Not too long ago I pointed to a place in a Christian Palestinian Aramaic text translated from Greek where there was a conspicuous confluence of languages (see here). Here is a similar place in a Georgian hagiographic text translated from the Armenian version of a Syriac text, referring to a name in Arabic, that of the saint, ʿAbd al-Masīḥ.

Gérard Garitte published the Georgian text with a Latin translation in “La passion géorgienne de Saint ʿAbd al-Masīḥ,” Le Muséon 79 (1966): 187–237. If you wish to compare the Georgian with other versions of this text, here is the information: The Syriac was published by Corluy in AB 5 (1886): 5-52 (here, 43.11-44.5); the story is also in Bedjan’s AMS 1: 173-201. There are (at least) three recensions in Armenian, one of which is in Vark’ ew vkaybanut’iwnk’ srboc’ 1: 6-25 (here, 22.5-13). Finally, Peeters published the Arabic (tr. from Syr.) in AB 44 (1926): 270-341 (here, 332.4-9).

The Martyrdom of ʿAbd al-Masīḥ 22.1-3 (Garitte, p. 230)

22.1 ხოლო რაოდენისამე ჟამსა კუალად წარვიდეს ვაჭარნი იგი მასვე გზასა, და გულსმოდგინე იყვნეს ყოვლითა ღონისძიებითა რაჲთამცა ეუწყა სახელი წმიდისაჲ მის; და ვითარცა მიეახლნეს ადგილსა მას და იხილეს ეკლესიაჲ, განუკჳრდა და განიხარესცა;

  • რაოდენი-მე some
  • ჟამი time
  • კუალი trace, step, foot (here adv., again, back; cf. Garitte’s note)
  • წარ-ვიდ-ეს aor 3pl წარსლვა to leave, depart
  • ვაჭარი merchant (cf. վաճառ, etc., < Parth. wāžār, MP wāzār)
  • გზაჲ way, road
  • გულსმოდგინეჲ anxious, eager
  • ღონის-ძიებაჲ attempt, means
  • -მცა particle used with indicative verbs to express a wish
  • ე-უწყ-ა aor pass 3sg უწყება to tell, inform
  • სახელი name
  • მი-ე-ახლ-ნ-ეს aor N 3pl მიახლება to draw near
  • ადგილი place
  • ი-ხილ-ეს aor 3pl ხილვა to see
  • გან-უ-კჳრ-დ-ა aor 3sg (indir. vb, w/ the CV -უ- for 3rd person, here pl, object) განკჳრვება to be amazed (for იხილეს და განუკჳრდა, as here, cf. Lk 2:48 and Acts 12:16). On the apparent confusion of impf and aor with -დ- in verbs of this kind, see Deeters, § 374, with this root on p. 202.
  • გან-ი-ხარ-ეს aor 3pl განხარება to rejoice

22.2 და ვითარ შევიდეს ეკლესიასა მას, იხილეს ლოდი იგი საშუალ, და ზედა მისსა საუფლოჲ ჯუარი ბრწყინვიდა; ჰკითხეს მსახურთა ეკლესიისათა, ვითარმედ: «რაჲ სახელი ჰრქჳან წმიდასა ამას, ანუ ვითარ სახედ იყო წამებაჲ მისი?»

  • შე-ვიდ-ეს aor 3pl შესლვა to enter
  • ლოდი stone
  • საშუალ there in the middle
  • საუფლოჲ of the Lord, dominical (< უფალი)
  • ჯუარი cross
  • ბრწყინვ-ი-დ-ა impf 3sg ბრწყინვა to shine
  • ჰ-კითხ-ეს aor 3pl O3 კითხვა to ask
  • მსახური servant
  • ჰ-რქჳან aor iter 3pl O3 რქუმა to say, name
  • სახეჲ nature, thing

22.3 ხოლო მნეთა მათ ჰრქუეს: «სახელი მაგისი არს აბდალმესია, რომელი ითარგმანების ქრისტედოლე, ხოლო ქართულად მონაჲ ქრისტჱსი»; და აუწყეს ვითარ სახედ იწამა.

  • მნეჲ administrator, chief (NB not მონაჲ servant, slave; Garitte tr. “Ministri”)
  • ჰ-რქუ-ეს aor 3pl რქუმა to say
  • ი-თარგმან-ებ-ი-ს pres pass 3sg თარგმანება to translate
  • ქართულად in Georgian
  • მონაჲ servant, slave
  • ა-უწყ-ეს aor 3pl უწყება to tell, inform (contrast the CV of the form here with the form in 22.1 above)
  • ი-წამ-ა aor 3sg წამება to bear witness, be martyred
Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: