From the Armenian synaxarion, Feb 6: Abraham of Arbel and King Leo II   Leave a comment

Here again from the synaxarion are some short passages especially suitable for students of the language. I’ve included some vocabulary and grammatical notes. A French translation is in the PO volume, and we can expect an English translation of the Armenian synaxarion for the month of February before too long from Edward G. Mathews, Jr. (see a few comments on the first volume here).

Abraham of Arbel

PO 19: 148 (cf. BHO 12; perh. also 13?)

Զայս երանելի եպիսկոպոսս տարան կապանօք առաջի մոգպետին Ադելփոռայ, եւ հրամայէր նմա երկիր պագանել արեգականն եւ հրոյ եւ զոհս մատուցանել։

  • տարան aor 3pl տանիմ, տարայ to carry away, lead, bring
  • կապանք bonds, handcuffs, irons
  • մոգպետ chief magus
  • հրամայէր impf 3sg հրամայեմ, -եցի to command
  • երկիր պագանել to kiss the earth > to prostrate o.s. in worship (with the thing worshiped in the genitive)
  • արեգակն, արեգական sun
  • հուր, հրոյ fire
  • զոհ, -ից sacrifice, victim, host
  • մատուցանել inf մատուցանեմ, -եցի to present, offer

Եւ նորա բացեալ զբերան իւր յերկար բանիւք ի սուրբ գրոց յանդիմանէր զսնոտի հաւատս Սաբիւռոսի.

  • բացեալ ptcp բանամ, բացի to open
  • երկար, -աց long
  • գիր, գրոց writing, scripture
  • յանդիմանէր impf 3sg յանդիմանեմ, -եցի to reprimand, reproach, rebuke sharply
  • սնոտի, -տւոյ, -տեաց useless, worthless
  • հաւատ, -ոյ, -ք, -տոց faith, belief, religion

անարգեաց եւ զմոգպետն Ադելփորա, եւ զունայն օրինադրութիւնն։ Եւ հրամայեաց հատանել զգլուխ նորա ի քաղաքին Թելոմ։

  • անարգեաց aor 3sg անարգեմ, -եցի to disparage, despise, find fault with
  • ունայն, -ից empty, void, useless
  • օրինադրութիւն law, decree, institution
  • հրամայեաց aor 3sg հրամայեմ, -եցի to command
  • հատանել inf հատանեմ, հատի to cut (off)

Եւ յորժամ տարան ի տեղին, հարցանէր դահիճն. Դառնա՞ս ի հաւատս մեր եթէ մեռանիս։

  • հարցանէր impf 3sg հարցանեմ, հարցի to ask, interrogate, question
  • դահիճ, դահճաց hangman, executioner, torturer
  • դառնաս pres 2sg դառնամ, դարձայ to turn, be converted
  • մեռանիս pres 2sg մեռանիմ, մեռայ to die

Եւ նա ասէ. Ոչ ուրանամ զճշմարտութիւնն, եւ ոչ դառնամ ի պիղծ դաւանութիւնդ ձեր.

  • ուրանամ, -ացայ to deny, disown, disavow
  • պիղծ, պղծոց impure, filthy, foul, detestable
  • դաւանութիւն (confession of) faith, belief

հաւատամ ի Հայր եւ յՈրդի եւ յամենասուրբ Հոգի, ի միասնական սուրբ Երրորդութիւնն։

  • հաւատամ, -ացի to believe
  • միասնական consubstantial, united
  • Երրորդութիւն Trinity

Եւ մինչդեռ խոստովանութիւնն ի բերանն էր՝ հատին զգլուխ նորա Փետրուարի Զ։

  • խոստովանութիւն confession, declaration
  • հատին aor 3pl հատանեմ, հատի to cut (off)

King Leo II (on whom see here)

PO 19: 150

Յայսմ աւուր հանգեաւ ի Քրիստոս Լեւոն թագաւոր երկրորդ՝ որդի արքային Հեթմոյ։

  • հանգեաւ aor m/p 3sg հանգչիմ, հանգեայ to go to rest, die
  • NB the two words for king: թագաւոր and արքայ

Սա էր բարեպաշտ յոյժ եւ առաքինի, հեզ, երկայնամիտ, պարկեշտ, ժուժկալ, եւ ողորմածութեամբ առաւելեալ քան զամենեսին։

  • բարեպաշտ pious, religious
  • առաքինի, -նւոյ, -նեաց valiant, courageous
  • հեզ mild, meek, gentle (as in Mt 5:5, 11:29, 21:5)
  • երկայնամիտ, -մտաց patient
  • պարկեշտ, -ից moderate, temperate; pure
  • ժուժկալ, -ից/-աց patient; abstinent, sober, temperate; chaste
  • ողորմածութիւն mercy, compassion, charity, goodness
  • առաւելեալ ptcp առաւելում, -ելայ to abound
  • ամենեսին acc of ամենեքին everybody

Շինեաց եւ հիւրանոցս եւ հիւանդանոցս, նորոգեաց զվանորայս եւ հաստատեաց ի նոսա դպրոցս. եւ աստուածահաճոյ վարուք փոխեցաւ առ Աստուած։

  • շինեաց aor 3sg շինեմ, -եցի to found, build, construct
  • հիւրանոց hospice, guest lodging (հիւր, -ոց/-ից guest, visitor, stranger)
  • հիւանդանոց hospital (հիւանդ, -աց sick)
  • նորոգեաց aor 3sg նորոգեմ, -եցի to repair, restore
  • վանորայք monasteries, convents
  • հաստատեաց aor 3sg հաստատեմ, -եցի to restore; to institute, found, create
  • դպրոց, -աց school
  • աստուածահաճոյ god-pleasing
  • փոխեցաւ aor m/p 3sg փոխեմ, -եցի to change, remove, transfer (m/p to go, depart, die)

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: